Liedsuggesties

Ben je op zoek naar liederen voor een bepaalde leeftijdsgroep en wil je op ideeën gebracht worden en geïnspireerd raken? Deze liedsuggesties bieden een groeiende verzameling aan lesideeën, achtergrondinformatie en aandachtspunten rond liederen die nog niet algemeen bekend zijn, maar nodig ontdekt moeten worden!

Rond de 15e van iedere maand verschijnt steeds een nieuwe aflevering van tien liederen, verdeeld over de verschillende leeftijdsgroepen. Ook een keer je favorieten onder de aandacht van collega's brengen? Meld je dan via het contactformulier.

juli 2014

4-6 jaar

Eendje zwemt in 't water

Dit is een liedje voor bij een tafelspel. De vijver op tafel is nog in diepe rust verzonken, onder een blauwe doek. Dan komt de zon op, het eendje ontwaakt, trekt z’n kopje uit de veren en voelt even aan het water: zou dat ook zo lekker warm zijn? (lied wordt gezongen). Enkele kinderen mogen het eendje in de tafelvijver laten zwemmen, de rest doet mee met de bewegingen: golfbewegingen met de handen, klappen in de handen en op de knieën. Met klankstaven kunnen de bewegingen gestuurd worden: hard en zacht, langzaam en vlug. De hele familie eend gaat op stap door de kring, door de wei, door de sloten en komen uiteindelijk tevreden weer bij hun eigen vijver terug. Ze steken de kopjes tussen de veren en gaan eens goed uitrusten van hun tocht.

Zwart paardje draafde door de wei

Aan de voet van de berg daar lag een frisse groene wei en daar kwam een zwart paardje aandraven. Enkele keren wordt het lied gezongen met bewegingen. De zon gaat op met de kinderlier. Met verschillende ritme-instrumenten kunnen de kinderen de gang van de beide paardjes al improviserend verklanken. We horen bijvoorbeeld eerst het ene zwarte paardje galopperen en zingen dan de eerste regel van het lied, en daarna het andere paardje en zingen de tweede regel. Tijdens het tweede couplet horen we de beide paardjes steeds zachter lopen, totdat de zon met de kinderlier weer ondergaat.

Marjo Hofhuis – voormalig kleuterleidster, docent Hogeschool Helicon


7-8 jaar

Sur le pont d’Avignon (1) – 1-stemmig

Met de vakantie in het vooruitzicht is dit een heerlijk Frans liedje, vooral voor kinderen die naar Frankrijk gaan en misschien wel in de buurt komen van Avignon. Het lied ligt gemakkelijk in het gehoor en wordt door sommigen misschien al gekend in het Nederlands. Maar vooral de dans en de mogelijkheid om het liedje verder uit te breiden (Les beaux messieurs font comme çà….) en allerlei bewegingen toe te voegen, geven de kinderen veel plezier.

Le voyage sur mer

Een heel mooi Frans vaarliedje, erg geschikt voor de zomer. Het wiegen van de golven klinkt door het hele lied en langzaam wordt het bootje opgebouwd, heerlijk om te zingen en te spelen in de klas. Het bootje wordt opgebouwd uit eenvoudige beschikbare materialen, zoals tafel, stoelen, kaartenstok als mast, gordijn als zeil. De onderdelen krijgen dan direct de Franse namen: voilà un navire, un navire avec un mât….. et voilà une voile; les mousses naviguent sur mer… etc. Het mooiste is als het geheel niet te perfect wordt gemaakt; als er uit de meubels, een plank, een pet en een muts plotseling een scheepje met zijn bemanning tevoorschijn komt.

Sanne Trip – leerkracht Zeister Vrije School


9-10 jaar

Wees welkom in ons midden! – canon

Het is elk jaar weer een feestelijk moment als bij de start van het schooljaar de nieuwe eerste klas de zaal binnenkomt, meestal verwelkomd door een zingende school. Het liefst met een canon die eindeloos door kan lopen tot alle kinderen hun zitplaats gevonden hebben. Deze canon is daar heel geschikt voor: een eenvoudige melodie die goed door alle klassen te zingen is, de canon is twee-, drie- of vierstemmig te zingen, waarbij een fraaie samenklank ontstaat, en natuurlijk een toepasselijke tekst. Nadeel daarvan is dat het lied door het jaar heen nauwelijks functioneel te gebruiken is, en dat het lied dus relatief weinig gezongen wordt, en daardoor onbekend blijft. Maar als het lukt om de canon traditioneel bij de jaaropening te gebruiken is het een dankbaar lied.

De fiets van Piet Paaltjens - stapellied

Een gek lied dat steeds langer wordt en daarbij steeds meer aan articulatie vraagt van de kinderen. Een steeds groter wordende groep fietsonderdelen komt langs, en vooral van de virtuositeit bij het uitspreken genieten de kinderen mateloos. Ten slotte klappen de banden (klap in je handen!) en komt het schrikken (sprongetje maken): van het klappen van de banden van de spaken van de velgen van de wielen van de fiets. Je kunt ook bij elk onderdeel een beweging verzinnen, dat maakt het wat minder statisch. Oppassen voor zakken, zeker als de hooggelegen derde zin van het lied erg lang en zwaar wordt. Tussen de coupletten door kan je even opnieuw met een instrument intoneren. Soms is het is gepasseerd en soms zijn gepasseerd, en dat wil nog wel eens rommelen. Als de allerlaatste zin van het allerlaatste couplet van de tong gerold is kan er een luid YES klinken: de toer is volbracht!

Matthijs Overmars – vakleerkracht muziek, Zeister Vrije School


11-12 jaar

It is summer! – canon

Deze Summer song of the strawberry-girl is een canon en een coupletlied tegelijk. Daardoor kan het vijf coupletten lang in canon achter elkaar doorlopen. Vierstemmigheid is dan misschien wat teveel van het goede, ik zou het dan laten bij tweestemmigheid, zodat je de stemmen goed blijft horen. Een voordeel is dat het akkoordschema van de canon heel eenvoudig en herkenbaar is. Wordt alleen het eerste couplet gezongen en herhaald, dan is vierstemmigheid wel goed mogelijk, al pleit ik er altijd voor om bij gelijke (kinder-)stemmen altijd met één stem minder de canon te laten zingen dan er mogelijk is. Doordat er dan altijd een regel ontbreekt bij het uitvoeren blijft de samenklank wisselen en wordt het lied niet statisch van klank. Let op: voor de coupletten twee tot en met vijf is een kleine aanpassing aan de melodie van de eerste regel nodig: de beide gepuncteerde figuren worden een kwartnoot, net als de beide rusten. Dan past de tekst.

Réunies aujourd'hui – canon

Een knap geschreven canon die de vreugde van het samenzijn en het gemeenschappelijke musiceren bezingt. Knap geschreven, omdat de canon met de snel opeenvolgende inzetten geleidelijk van toonsoort wisselt en zo ineens onverwachte richtingen opgaat. Ook ritmisch zit het lied goed in elkaar; door de afwisseling van ritmische figuren ontstaat in de meerstemmigheid een rijke ritmiek. Je merkt dat een goed geschreven stuk muziek ook direct snel en met plezier door de kinderen wordt opgepakt. De canon eindigt door de laatste toon lang aan te houden, waarop iedereen dus echt samenkomt. Maar er kan ook herhaald worden. Geef aandacht aan een kleurrijke Franse uitspraak, een goede ademsteun bij de hogere passages en de decrescendo’s op de overgebonden noten. Een mooi lied voor gemeenschappelijke samenkomsten.

Matthijs Overmars


13+ jaar

La paz del Señor – 3-stemmig 

Een fijn opgewekt lied, ondanks de mineurtoonsoort, met alleen een sopraanpartij met tekst, de andere stemmen zingen op klanken. Deze partijen dus ook goed instrumentaal meegespeeld worden. Net als een gitaarbegeleiding met de (eenvoudige) akkoorden. Vooral interessant is het spel tussen de drie partijen, elk met eigen melodieën en ritmes, die fijn in elkaar passen. De partijen zijn afzonderlijk niet moeilijk, waardoor het samenspel goed te beleven is. Het finest momentvoor de altpartij is de overgang van g naar gis in maat 15-16. Daar mag wat crescendo bij. Voor de baspartij geldt dat het plaatsen van de bom-bom-motiefjes nauw komt, en dat de geaccentueerde achtste-notenlijntjes heel graag versnellen. Dat moet gedecideerd en eenvoudig gezongen worden. Ritmisch voorklappen (op z’n Spaans!) is een goede vooroefening. Het spreekt vanzelf dat het zingen van de Duitse of de Nederlandse tekst bij het lied wel wat afbreuk doet aan het Spaanse karakter ervan.

O, du eselhafter Martin! – canon

Dit is de gekuiste versie van een canon die Mozart rond 1786 schreef als een schimpscheut naar de bariton Johann Nepomuk Peyerl (vanwege zijn sterk Beierse accent), met de oorspronkelijke titel: O, du eselhafter Peierl. Later veranderde Mozart de naam Peierl in Martin (Jakob), waarmee waarschijnlijk zijn impresario Philipp Jakob Martin bedoeld wordt. Mozart had er in zijn brieven en muzikale en verbale uitingen nogal eens een handje van om mensen op een platvloerse en banale manier te beledigen. Het contrast met zijn lichte en elegante muziek is daarmee groot. Deze canon verbeeldt een ruzie die er van beide kanten stevig aan toe gaat. De muziek is zodanig geschreven dat in de rusten van de ene stem de andere partij goed hoorbaar is. Zo wordt het ook in de samenklank een over en weer van beledigingen en krachttermen. Leuk voor een 7e of 8e klas, het lokt de kinderen om met kracht te zingen, overigens zonder dat dat ten koste mag gaan van de melodie. Bovendien vraagt het lied aan articulatie en stembeheersing heel wat, dat zing je niet zomaar. Pas op voor een te vroege inzet van de vierde partij. Het is aardig om op de piano in gebroken akkoorden (de zgn. albertijnse bas) een eenvoudige begeleiding te spelen. Het akkoordschema herhaalt zich steeds.

Matthijs Overmars

Pr
i
kbord