Akkoordenhulp
Wanneer je een lied wilt begeleiden op bijvoorbeeld piano, gitaar of ukelele, dan kan het onderstaande schema behulpzaam zijn bij het vinden van passende akkoorden. Als je de toonsoort van een lied weet, dan vind je in het schema de akkoorden die bij die toonsoort passen.
Je bepaalt de toonsoort van een lied door te kijken naar het aantal vaste voortekens (♭ of ♯), én naar de grondtoon van het lied. De voortekens vind je voor aan de notenbalk. De grondtoon is doorgaans de slottoon van het lied, dikwijls ook de eerste toon (na een eventuele opmaat). Het is als het ware de thuistoon waarin de melodie tot rust komt. In het muziekvoorbeeld is de F de grondtoon. Er is 1 mol, en de grondtoon is F, dan is volgens het schema de toonsoort F-majeur.
In het onderstaande schema kan je zien welke toonsoorten er zijn, tot en met drie voortekens is het schema ingevuld. Bij meer voortekens worden de akkoorden erg ingewikkeld. Als je de toonsoort eenmaal weet, dan kan je in het schema de drie hoofdakkoorden van die toonsoort vinden. Met deze drie akkoorden kan je het liedje al op een eenvoudige manier begeleiden. Wil je iets meer variëren, dan kan je ook eens de nevenakkoorden proberen, daar wordt de begeleiding rijker van. Onder het schema zie je welke tonen bij de akkoorden horen.
Niet elke toon in een melodie hoeft een eigen akkoord te krijgen. Vaak zijn één of twee akkoorden per maat, op de maataccenten, voldoende. Aan het slot van een melodie (de cadens) is er meestal een snellere opeenvolging van de akkoorden. Probeer al spelend met de drie hoofdakkoorden eens uit te zoeken waar ze goed samenklinken met de tonen in de melodie. Je kunt de melodie afspelen in de muziekspeler, en dan met je instrument gaan meespelen. Als je de loopknop aanzet, dan blijft de melodie steeds herhalen, dat is handig bij het oefenen.
| Voortekens | Grondtoon | Toonsoort | Hoofdakkoorden | Nevenakkoorden |
|---|---|---|---|---|
| geen | C | C-majeur | C – F – G | Dm – Em – Am |
| A | A-mineur | Am – Dm – Em (of E7) | C – F – G | |
| ♯ | G | G-majeur | G – C – D | Am – Bm – Em |
| E | E-mineur | Em – Am – Bm (of B7) | G – C – D | |
| ♯♯ | D | D-majeur | D – G – A | Em – Fism – Bm |
| B | B-mineur | Bm – Em – Fism (of Fis7) | D – G – A | |
| ♯♯♯ | A | A-majeur | A – D – E | Bm – Cism – Fism |
| Fis | Fis-mineur | Fism – Bm – Cism (of Cis7) | A – D – E | |
| ♭ | F | F-majeur | F – Bes – C | Gm – Am – Dm |
| D | D-mineur | Dm – Gm – Am (of A7) | F – Bes – C | |
| ♭♭ | Bes | Bes-majeur | Bes – Es – F | Cm – Dm – Gm |
| G | G-mineur | Gm – Cm – Dm (of D7) | Bes – Es – F | |
| ♭♭♭ | Es | Es-majeur | Es – As – Bes | Fm – Gm – Cm |
| C | C-mineur | Cm – Fm – Gm (of G7) | Es – As – Bes |
